Nội dung chính
Quá trình đô thị hóa nhanh và tăng trưởng kinh tế đang đẩy khối lượng rác thải của Lâm Đồng lên mức kỷ lục, tạo áp lực lớn cho hệ thống thu gom và xử lý hiện tại.
Quy mô rác thải ngày càng tăng
Theo Phòng Môi trường – Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, Lâm Đồng phát sinh khoảng 2.550 tấn rác sinh hoạt mỗi ngày, tương đương gần 940.000 tấn mỗi năm. Trong đó, khu vực đô thị chiếm phần lớn với mức tiêu thụ trung bình 0,7‑1,1 kg/người/ngày, trong khi nông thôn dao động 0,4‑0,6 kg/người/ngày.
Hiện trạng thu gom và xử lý
Ở các đô thị, tỷ lệ thu gom rác đạt 90‑95%, nhưng tại nông thôn chỉ đạt 60‑75%. Dù đã thu gom, phần lớn rác vẫn được chôn lấp – một phương pháp chưa luôn đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm đất, nước và không khí.
Phân loại rác tại nguồn
Chương trình thí điểm phân loại rác tại nguồn ở một số địa phương chưa được mở rộng đồng bộ. Người dân chưa hình thành thói quen, còn các cơ quan quản lý thiếu phương tiện và quy trình thu gom riêng, dẫn đến hiệu quả tái chế thấp.
Hạ tầng xử lý rác còn hạn chế
Hiện tỉnh có 13 nhà máy xử lý rác thải sinh hoạt đang hoạt động hoặc trong giai đoạn xây dựng, tập trung ở các đô thị trung tâm như Đà Lạt, Bảo Lộc, Phan Thiết. Các nhà máy áp dụng công nghệ đốt kết hợp tái chế, sản xuất phân compost, ép gạch block không nung và chôn lấp hợp vệ sinh. Tuy nhiên, công suất tổng cộng vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu phát sinh, và đầu tư công nghệ hiện đại còn chậm.
Chất thải nông nghiệp và nguy hại
Chất thải nông nghiệp (bao bì thuốc bảo vệ thực vật, chất thải chăn nuôi, phụ phẩm trồng trọt…) vẫn là nguồn phát sinh khó kiểm soát. Đặc biệt, chất thải y tế và chất thải nguy hại từ bệnh viện, doanh nghiệp vừa và nhỏ chưa được lưu giữ và xử lý đạt chuẩn, dẫn đến việc đổ, xả rác sai quy định ở khu vực nông thôn và ven đô thị.
Chiến lược 2021‑2025 và các dự án mới
Theo ông Võ Văn Minh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND tỉnh đã chỉ đạo xây dựng cơ chế ưu tiên và xã hội hoá đầu tư trong lĩnh vực xử lý rác. Giai đoạn 2021‑2025, tỉnh phê duyệt mở rộng 10 dự án xử lý chất thải mới, tập trung vào các khu vực còn thiếu hạ tầng, nhằm nâng cao năng lực thu gom, tăng tỷ lệ tái chế và giảm phụ thuộc vào chôn lấp.
Kết luận và hướng đi
Để Lâm Đồng vượt qua thách thức thu gom và xử lý rác, cần đồng bộ hoá việc phân loại tại nguồn, nâng cấp công nghệ xử lý, và tăng cường giám sát chất thải nguy hại. Sự tham gia của cộng đồng, doanh nghiệp và các nhà đầu tư xã hội hoá sẽ là chìa khóa cho một Lâm Đồng sạch hơn, bền vững hơn.
Bạn nghĩ gì về giải pháp xã hội hoá xử lý rác tại địa phương? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi các bài viết tiếp theo để cùng nhau xây dựng môi trường xanh hơn.